Pączek z historią w tle

Tłusty Czwartek w sposób symboliczny rozpoczyna ostatni tydzień karnawału – to ostatni czwartek przed czasem Wielkiego Postu. W Wielkiej Brytanii obchodzą Tłusty Wtorek - to dzień przed środą popielcową. Znany jest również pod nazwą "Pancake Tuesday" (z ang. naleśnikowy wtorek) i jak sama nazwa wskazuje - jest okazją do spożycia naleśników.  Niemcy jedzą berlinki – pączki obficie nadziewanego  marmoladą. Jeśli Niemiec chce komuś zrobić psikusa, nadziewa pączka... musztardą

HistoriaTradycja sięga już starożytności. Antyczni Rzymianie organizowali huczne zabawy by przyspieszyć koniec zimy i  tym samym  oczekiwać  nadejścia wiosny.  Jadano wtedy tłuste mięsiwa i pączki z ciasta drożdżowego nadziewane… słoniną.

W Polsce, w średniowieczu i czasach saskich również objadano się pączkami nadziewanymi boczkiem, słoniną i mięsem, które suto zakrapiano wódką. W ten dzień można było pozwalać sobie  na wszystko, co w innych dniach budziłoby zgorszenie. Tłusty Czwartek – pisano w „Rok polski w życiu, tradycji i pieśni"  - "jest dniem uprzywilejowanym u Polaków do biesiad zapustnych, na których muszą być u możniejszych pączki i chrust, czyli faworki, chruścik, a u ludu reczuchy, pampuchy". Ostatki (inaczej zapusty) świętowano przez kilka dni, aż do środy popielcowej.

Ciekawa legenda dotycząca Tłustego Czwartku pochodzi z Małopolski. Według podań z XVII wieku, w ostatni czwartek karnawału zmarł wójt Combr, który zakazywał handlować przekupkom na krakowskim rynku. W każdą rocznicę jego śmierci handlujące kramarki urządzały wielką i huczną zabawę.Tradycja jedzenia pączków ze  słodkim nadzieniem pojawiła się w Polsce w XVII wieku, na początku przeważnie w miastach i na dworach. Wypiekanie faworków to tradycja sarmacka, ale również pozwalano sobie na nią na dworach. 
Przesądy Do niektórych pączków  wkładano orzechy i migdały, a osoba, która trafiła akurat na pączek z „niespodzianką” miała cieszyć się szczęściem przez całe życie. Z kolei inny przesąd głosił (chyba dalej głosi) że ten, kto nie zje w Tłusty Czwartek ani jednego pączka, będzie skazany na niepowodzenia w przyszłości.

Zatem do dzieła! Delektujmy się smakiem pączków już w czwartek,  w końcu tradycja rzecz  święta (chociaż dzisiejszy Tłusty Czwartek to namiastka tego, co było przed wiekami), a przecież każdy chce szczęścia, a wiadomo że na zimne trzeba dmuchać.

Paulina Stachula

(paulina.stachula@dlaLejdis.pl)



Fot. freeimages.com